Grote of St. Nicolaaskerk, Muiden

The mediaeval church called "Grote of St. Nicolaaskerk"/De middeleeuwse "Grote of St. Nicolaaskerk" in Muiden

The church/De kerk

The church, a late Gothic basilica, is build in the beginning of the 15th century, the tower, height 28 metres, is build in the 12th century. The tower is the eldest part of the church. The two bells in the tower, founded in 1525 by Henrick de Borch, bear the names of St. Nicolas and St. Katherine. The church has important fresco's and furniture of the 17th century.

De kerk is een laat-gotische pseudobasiliek uit het begin van de 15de eeuw, waarvan de toren nog stamt uit de 12de eeuw. De toren is nog het oudst overgebleven deel van de kerk en is geheel uit tufsteen opgetrokken. De toren is ruim 28 meter hoog. De toren stond vroeger aan drie zijden vrij met de kerk erachter. De vroegste vermelding over een kerk in Muiden dateert van de jaren 1275-1280. De kerk is gewijd aan de heilige Nicolaas en Catharina. De beide luidklokken in de toren zijn in 1525 gegoten door Henrick de Borch. Het opschrift van de grootste klok met een diameter van 108 cm. luidt als volgt: Sancte niclaes is myn naem myn gheluit is voer god bequaem henricus de borch me fecit anno domini m ccccc xxv, de flanken zijn versierd met twee fraaie beeldjes van St. Nicolaas. De kleinere klok met een diameter van 98 cm. heeft als opschrift: Sancte katrina is myn naem myn gheluit is voer god bequaem henricus de borch me fecit anno domini m ccccc xxv. Bij de vergroting van de kerk in ca. 1425 trok men de zijbeuken door tot langs de toren, zodat de toren nu binnen de kerkruimte staat en alleen de westzijde van de toren van buiten geheel zichtbaar is. Deze westzijde van de toren heeft een Romaanse boog, de vroegere ingang. In 1975 werd door de Rijksdienst voor oudheidkundig bodemonderzoek midden voor deze ingang een rode zandstenen sarcofaagdeksel gevonden, welke thans onder de toren is opgesteld. De kerk bezit 16 fraaie muurschilderingen. Heel bijzonder is de muurschildering van de drie levenden en de drie doden. In de kerk bevindt zich fraai eikenhouten meubilair uit de 17de eeuw. De kerk is 33 meter lang en 17 meter breed. Het koorgedeelte is 13 meter lang en 7,5 meter breed.

Interior to the east/Interieur naar het oosten van de Grote of St. Nicolaaskerk te Muiden

The organ/Het orgel

The erection of the instrument is probably by Roelof Barend Duyschot in the middle of the 17th century, also is possible Jan Slegel. In 1768 enlargement of the Bovenwerk (top set) by Deetlef Onderhorst. In 1834 there was a fire in the church and H. Knipscheer restored in 1835 the organ. He used the old pipes. The last restauration was in 1975 by K.B. Blank and Zn. with the stoplist of 1835 as point of departure.

Het historische orgel in deze kerk is in eerste aanleg gebouwd in het midden van de 17de eeuw, vermoedelijk door Roelof Barents Duyschot, die meesterknecht was bij Jacobus Galtus van Hagerbeer. Ook wordt wel gedacht aan Jan Slegel als bouwer van dit orgel. Men treft in de bekroning met een ananas overeenkomst aan met het kleine orgel van de Oude Kerk te Amsterdam. Oorspronkelijk heeft het orgel luiken gehad.

Interior to the west/Interieur naar het westen gezien van de Grote of St. Nicolaaskerk te Muiden

In 1768 verrichtte Deetlef Onderhorst uitbreidingswerkzaamheden aan het Bovenwerk. In 1834 was door brand ernstige schade aan het orgel toegebracht. In 1835 herstelde H. Knipscheer de schade en plaatste een vignet boven de klavieren met de volgende tekst: "Vernieuwd en verbeterd door H. Knipscheer anno 1835". Hij herstelde en vernieuwde aan windladen, klaviatuur en mechaniek. Hij gebruikte daarbij voor het grootste gedeelte het oude pijpwerk. In 1928 heeft J. de Koff de frontpijpen vernieuwd omdat zij "rammelden". Ook is toen de Mixtuur van het Bovenwerk verdwenen om plaats te maken voor een Viola di gamba 8', waarbij de oorspronkelijke Viola di gamba 8' D werd omgestemd tot Voix célèste.

Renewed and made better.../Vernieuwd en verbeterd...

In 1975 restaureerde K.B. Blank & Zn. de windladen en reviseerde de mechaniek. Verdwenen pijpen van het dubbelkoor van de Prestant 8' van het Hoofdwerk werden nieuw geplaatst, alsmede een nieuwe Mixtuur voor het Bovenwerk. De oorspronkelijke Viola di gamba 8' D werd teruggestemd.

Verdere gegevens over de geschiedenis van het orgel zijn te vinden in Historische feiten rond het orgel in de Grote of St. Nicolaaskerk.

In de periode van 1994 tot 1999 is de kerk in restauratie geweest. Het orgel wacht nu nog op een grote schoonmaakbeurt.

The organ case/Het orgel in de Grote of St. Nicolaaskerk te Muiden

Specification/Technische gegevens en dispositie

Het orgel bestaat uit Hoofdwerk en Bovenwerk. De plaats van de klaviatuur is aan de achterzijde. De toonhoogte is a1 = 435,5 Hz. De winddruk is 83 mm WD.

De dispositie is als volgt:

Hoofdwerk C-f'3. Prestant 8' 1-2 st., Bourdon 16' (C-d), Bourdon 16' (dis-f3), Holpijp 8', Octaaf 4', Roerfluit 4', Quint 3', Octaaf 2', Mixtuur B 3 st. C 2', 1 1/3', 1', c 4', 2 2/3', 2'. Mixtuur D 4 st. c1 4', 2 2/3', 2', 1 1/3', c2 5 1/3', 4', 2 2/3', 2', Cornet 4 st. D c1 8', 4', 2 2/3', 1 3/5', Trompet 8' (C-d), Trompet 8' (dis-f3).

The pipes/Pijpwerk Hoofdwerk

Bovenwerk C-f3. Principaal 8' D, Principaal 8' B, Holpijp 8' D, Holpijp 8' B, Viola di gamba 8' D, Prestant 4' D, Prestant 4' B, Fluit 4' D, Fluit 4' B, Octaaf 2' D, Octaaf 2' B, Mixtuur B 3 st. C 1', 2/3', 1/2', c 2', 1 1/3', 1', Mixtuur D 4 st. c1 2 2/3', 2', 1 1/3', 1', c2 5 1/3', 4', 2 2/3', 2', Dulciaan 8' B, Dulciaan 8' D.

The pipes/Pijpwerk Bovenwerk

Tremulant. Koppel HW + BW B (C-b). Koppel HW + BW D (c1-f3).

Het pedaal (C-c1) is aangehangen aan het Hoofdwerk.

The stops right/ De registertrekkers rechts

The stops left/De registertrekkers links

Uitgebreider beschrijving van het mechaniek en opbouw van het orgel zijn te vinden in Technische details orgel Grote of St. Nicolaaskerk.

The organ players/De organisten

Hendrik Vierman 1741, Hendrik van den Toorn 1807-1850, Gerrit van den Toorn 1850-1858, Jan Abraham van den Spar 1858-1874, Dirk Hasselaar van den Spar 1874-1906, Hendrik Boxman 1906-1961, Koos Damman 1961- 1967, Frits Heil, C. Schulz, W. Zevering 1967-1971, Koos Damman 1971-heden.

De organist Dirk Hasselaar van den Spar die van 1874 tot 1906 het orgel in de Grote of St. Nicolaaskerk te Muiden bespeelde.

The church also had a harpsichord/De kerk had ook een klavecimbel. De activiteitencommissie vond het wenselijk om een vleugel aan te schaffen waarbij het klavecimbel te koop werd gezet.

Look also. . . /Kijk ook. . .

Voor preekstoel, voorlezers- of voorzangerslessenaar, het vroegere doophek, historische banken, kanselbijbel, ramen, verlichting en de kerkvloer:

Het interieur van de Grote of St. Nicolaaskerk nader bekeken


Voor Tiengebodenbord, Pestbord, Predikantenbord, P.C. Hooftborden, Psalm- en gezangenbord:

Kerkborden in de Grote of St. Nicolaaskerk


Voor sarcofaag, sluitsteen, uurwerk en klokken:

De Romaanse toren


Terug naar index.