Turf
Het "turflandschap" of anders gezegd het heide- en moeraslandschap in de provincie Groningen is geschiedenis. Al vòòr het jaar 1600 deed men hier aan turfwinning voor locaal verbruik. Voor huishoudelijk verbruik maar ook voor de productie van metselsteen en later voor de industrie in de veenkolonieën. In de periode 1600-1950 werd het veen grootschalig afgegraven, vervoerd en opgestookt en ontstonden de veenkoloniale dorpen.
De hoeveelheid afgegraven turf was enorm: schatting: 100.000.000 m2 x 5 m1 = 500 mln m3 = 50 mln scheepsladingen van 10 ton.
Om nog iets van de turfwinning te zien kunt u het
veenmuseum Vriezenveen of het veenmuseum
in Barger-Compascuum bezoeken.
Aardgas
Het aardgas, als vervanger van de turf, komt sinds de zestiger jaren ook uit de Groninger bodem. De aardgasvoorraad van het Slochterveld was circa 2.700 miljard m3. En dit wordt, in vergelijking met turf, in een zeer snel tempo verbruikt. Het Groninger gas is van een zeer hoge kwaliteit: 81,3% methaan. Anno 2004 is de druk, welke benodigd is voor probleemloze winning, te laag geworden.
Het aandeel van Nederland in de wereldbehoefte aan gas bedraagt circa 2,5% waarvan 1,5% voor binnenlands gebruik. Dit aandeel wordt in de komende tijd lager en daarmee de strategische positie van Nederland als producent.
Het landschap van fakkelpijpen verandert (DgblvhN 4 juni 2003)
Gert Brouwer, Annerveen: Het karakteristieke beeld van hoge fakkelpijpen bij de gaslocaties Wildervank (Kielsterachterweg), Annerveen (Tolweg) en Zuidlaarderveen (Broekdijk) verdwijnt. De gastorens worden volgende week woensdag verwijderd. De Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) moet het gasveld Annerveen noodgedwongen ingrijpend renoveren, omdat de druk in het gasveld te laag is geworden. De NAM moet het gas voortaan als het ware uit de bodem zuigen.
Landschap van gaslocaties
In totaal zijn er nu (2005) 29 gaswinlocaties in Groningen. De hoge fakkelpijpen hebben sinds de jaren zestig het landschapsbeeld bepaald. Het gasveld Slochteren werd in 1961 ontdekt. Totaal 2.700 miljard m3. Ter vergelijking: Het, qua grootte tweede veld, Annerveen-veld bevatte zo'n 72 miljard kubieke meter aardgas. De hoge gaspijpen worden vervangen door kleinere en de plaatsing van compressoren doen de locaties nog meer lijken op complete, complexe fabrieken.
Enige feiten en cijfers
Nam-produktie totaal (2003):
per jaar 50 mrd,
Groningen 27 mrd,
offshore 11 mrd,
kleine velden 12 mrd.
Buffervoorraden in Norg en Grijpskerk 50 mln.
Gasvelden in Groningen:
Slochterveld 2.700 mrd, ontdekt 1961
Aantal productie-installaties 29
1997-1912: Renovatie Euro 2 mrd, 10.000 mj (NAM en Stork)
Plaatsing 29 compressoren
Productieverlenging met circa 25 jaar
Annerveld 72 mrd, ontdekt 1962
productieperiode 1973-2013
locaties: Kielsterachterweg Wildervank, Tolweg Annerveen, Broekdijk Zuidlaarderveen
Boerakker
produktie 1 milj./dag, reserve 0,35 mrd (okt. 2004)
Renovaties in 2004:
Ten Post, Leermens en Overschild
Overheidseconomie
Direct gaat 43% via energiebelasting en btw naar de overheidskas en indirekt nog eens zo'n deel. De productiekosten bedragen circa 2-4 eurocent. Totale inkomsten voor de overheid 80% van euro 0,30 x 50 mrd = euro 15 mrd. Verhoging per 1 januari 2005 20% is 3 mrd voor de overheidskas.
Aardgas particulieren
5 mln
huishoudens x 1800 m3 = 9 mrd x euro 0,30 = 2,7 mrd euro = 2,2 mrd voor de overheidskas
In 1996 (ministerie EZ) is de aardgasreserve in
de Wadden 200 mrd = f 20 mrd = euro 10 mrd (Dr. G. J. Wijers). De Waddenzee valt gedeeltelijk onder een zogenaamd vrijwillig moratorium.
Dit moratorium veroorzaakt anno 2005 aldus een resultaat door de gestegen gasprijs van ongeveer 50 mrd euro!.
Waarschijnlijk is de hoeveelheid werkelijk aangeboord gas in de Wadden op dit moment lager. De invloed van de hoeveelheid nog te winnen gas in de Wadden speelt geen grote rol in de strategische voorraadpositie in Nederland. Wel belangrijk voor de NAM i.v.m. het terugverdienen van de investering in exploratieboringen.
Rusnet.nl d.d. 6 december 2004: De Gasunie en het Internationaal Energie Agentschap (IEA) zijn bezorgt over te grote afhankelijkheid van Rusland. De overheid moet zo snel mogelijk zorgen dat onze nationale belangen en de Nederlandse rol in de gaswereld gewaarborgd blijven. Ook dient Nederland alert te zijn dat de aardgasprijs niet oploopt door buitenlandse invloeden.
Belangrijke betrokkenen en begripsbepalingen:
NAM: 50% Shell Exploration and Production Europe en 50% Esso
Gasunie NV: 10% overheid, staatsbedrijf Energiebeheer Nederland BV 40%, Shell Nederland BV 25%, Exxon Mobil Holding Company Holland, Inc. 25%
GTS: Gas Transport Services BV, dochter van de Gasunie
-naar boven-
Grunneger copyright W.Bouwland