Schriftlezing: Jeremia 26: 1 16; Johannes 2: 13 22

Thema: Heilvolle confrontatie



Samenvatting van de preek:

Hoeveel kunnen wij van God, van een profeet, van Jeremia verdragen? We staan in de stad Jeruzalem, 609 vChr. De lente is voorbij. De zomer is heet en stoffig. Er waait een verzengende wind door de stad. De lente, die frisse lente van koning Josia is voorbij. De opgaande lijn is plotseling afgebroken. De kleine staat Juda had politiek een onafhankelijke koers gevolgd. De wetboeken van Mozes waren onder het stof vandaan gehaald, de tempel was in ere hersteld, de sociale wetgeving had haar geldigheid teruggekregen, economisch ging het voorspoedig. Alle euforie, alles in n klap voorbij. Het rommelt in het Noorden. Het rommelt in het Zuiden. Het was al lang duidelijk dat Assyri de overwinningsvlag gestreken had. Maar nu had ineens Babyloni in een razend tempo het ontstane machtsvacum gevuld en zich tot een nieuwe grootmacht ontwikkeld. De farao van Egypte vreesde voor zijn invloed en was met zijn legers naar het Noorden getrokken, dwars door Isral. Josia had hem willen tegenhouden. Waarom? Het is niet duidelijk. Het mislukt. Hij sterft bij de stad Megiddo. Het is een waar Armageddon. Rampzalig. Alsof dat nog niet genoeg is: zijn populaire zoon Joachaz wordt door Egypte gevangen genomen en vervangen door zijn impopulaire broer Jojakim, een stroman van Egypte. Rampspoed op rampspoed. Hoe kan dit? Die eigenlijk nog zo jonge Josia, de verpersoonlijking van de hoop, van een nieuw begin . Hoe kan dit? De zo zelfverzekerde mannen en vrouwen van Juda buigen het hoofd.

Hoeveel kunnen wij van God, van een profeet, van Jeremia verdragen? Temidden van de razendsnelle veranderingen, de enorme omslag in sfeer en klimaat, de ontgoocheling, hebben de Judeers in ieder geval nog n houvast: de tempel. Alles verandert, maar dt blijft hetzelfde. De liturgie, de tijdstippen van de offers, de liederen en de gebeden . Gelukkig! Niets ligt zo gevoelig als plotselinge veranderingen in de liturgie. Het is altijd zo geweest: dat geeft een gevoel van veilig, van vertrouwd, van geborgenheid.
Op een goed dag, op een slechte dag kiest u zelf staat Jeremia op een van de pleinen van de tempel. Jeremia, een priesterzoon, geen onbekend. Hij heeft net zijn tienjarige opleiding in het priesterschap afgerond. Hij kent alle rituelen, de offers, de gebeden. Hij is en zal er zijn vr het volk, een echte voorbidder. Om hem zouden ze kunnen rekenen, juist ook in deze barre tijden. Heerlijk dat ook nu jonge mensen de weg van het priesterschap wilden gaan. Maar uitgerekend hij op wie ze hun hoop gesteld hadden, uitgerekend hij keert zich tegen zijn volk. Hij wordt een tegenspreker. Zo spreekt de Heer: gehoorzaam mijn wet, luister naar mijn profeten; zo niet, dan zal Ik deze tempel gelijk maken met de grond, zoals ook van het heiligdom in Silo niets is overgebleven. Iedereen valt over Jeremia heen, priesters, andere profeten, het hele volk. Het lijkt me niet toevallig dat Baruch het zo voor Jeremia heeft opgeschreven. Als het gaat over de tempel, dn komen ze in opstand. Al het andere, dat zal wel, maar de tempel . Hoe durft hij?!
Veranderende tijden, onzekerheden, nieuwe ontwikkelingen. Gelukkig, de kerk blijft, een baken in de branding. Dat gevoel ligt soms heel dichtbij. Vorig jaar is gesproken over een mogelijke verkoop van de Goede Herderkerk. Dat leverde in de wijkgemeente een enorme onrust op. Ik heb wel eens gesuggereerd anders de Bron te verkopen. Wij zouden desnoods ook wel in een school kunnen samen komen. Maar als het nu echt om de Bron was gegaan? Hoe had ik dan gereageerd?

Hoeveel kunnen wij van God, van een profeet, van Jeremia verdragen? De mensen in Jeruzalem verdragen het niet meer, ze willen Gods stem niet meer horen. Ze willen Jeremia het zwijgen opleggen. Hij moet sterven. Jeremia ont-dekt, wie ze zijn, wat ze doen. Hij confronteert ze, houdt ze een spiegel voor. Jeremia steekt een spade dieper af. De mensen in Jeruzalem denken: we hebben nog een tempel, we hebben nog een God, een liturgie, alles wat daarbij hoort. Als we ons daar nu eens aan vastklampen?!
Jeremia (zie voor de volledige rede Jeremia 7) wijst erop: de vreemdeling is niet veilig, de weduwe en de wees lijden onder de nood der tijden, door de corrupte rechtspraak wordt er onschuldig bloed vergoten . Het is een lange lijst. Het is een overbekende lijst. Het heeft iets vermoeiends: dat weten we nu wel . Weten we het wel?!
Jeremia blijft niet staan bij de muren van de tempel of het kerkgebouw. Hij pakt door. Wat doet u ermee, met geloof, met God? In de afgelopen week zijn we opnieuw geconfronteerd met de situatie van vreemdelingen in ons land, christenen uit Syri: hoe er namens ons en door ons met hen wordt omgesprongen. Alsof het allemaal heel gewoon is. Natuurlijk, het gaat om complexe zaken . Maar toch.
Jeremia irriteert. De samenleving schudt op haar grondvesten. En dan ook nog dit! Hij houdt het volk voor dat als ze ondanks de hervormingen van Josia, ondanks de tempel die er nog staat, als ze zich niet bekeren, niet veranderen, dan zullen ze ook het laatste wat ze nog hebben kwijt raken .

Hoeveel kunnen wij verdragen? Velen maken een scherp onderscheid tussen OT en NT, tussen het testament van het geweld aan de ene kant en het testament van de liefde aan de andere kant. Zelf ben ik ervan overtuigd dat het zo zwart-wit niet ligt. Er is een enorme variatie aan grijstinten. In menig opzicht zijn de woorden en daden van Jezus hard. Als Hij de tempel reinigt en spreekt Hij over de afbraak van de tempel. Als hij mensen uitscheldt als huichelaars. Als Hij de discipelen confronteert met hun ongeloof, met hun onvermogen. Maar zelfs ook als Hij zegt: heb elkaar lief. We kunnen lyrisch over zon uitspraak spreken. Maar den we het ook? En als we het niet doen: hoe komt dat dan? Confronterend, heilzaam confronterend.
De kring rond Jeremia wordt kleiner. Enkelen komen voor hem op. Hij overleeft. Toch: profeteren is niet zonder gevaar. Maar juist in zijn vastberadenheid onderstreept hij zijn opdracht, zijn Opdrachtgever. Hij is geloof waard.
Aanvankelijk lopen de mensen met Jezus weg. Vreugde alom. Maar ook bij Hem wordt de kring kleiner. De massa keert zich uiteindelijk tegen Hem. Zelfs Zijn discipelen laten het een voor een afweten.

Weet u, wat ik nu zo bijzonder vindt aan de Here Jezus? Hij confronteert, maar het is een heilzame confrontatie. Hij is trouw tot het einde toe. Hij is bereid om dat wat Hij van ons vraagt Zlf waar te maken. Hij zegt de tempel te zullen afbreken. Al onze heilige huisjes schudden op hun grondvesten: kerk, geloof, ons nauwkeurig ingedeelde en georganiseerde leventje, alles waarop we vertrouwen, werk, auto, vriendschappen . Maar als Hij de tempel zegt te zullen afbreken, dan doelt Hij in eerste instantie op zichzelf, op de tempel van Zijn leven, van Zijn lichaam. Hij doet het vr ons, Hij doet het in onze plaats, tot vergeving van onze zonden. Daarom, juist daarom laat ik me door Hem aanspreken, durf ik me aan Hem over te geven, mijn leven in Zijn handen te leggen. Hij is mijn geloof waard.

Alphendebron/060319


De gesproken preek downloaden?
Klik op onderstaande afbeelding.
Geef de locatie aan waar het bestand moet worden opgeslagen.
NB: Het downloaden kan enige tijd kosten (3.0 Mb).
Klik hier voor downloaden!
Als u de preek gedownload hebt, klikt u op het desbetreffende bestand en kunt u de preek op uw eigen PC beluisteren.



http://www.kwdejong.info


Print deze pagina

2006, KWdJ