Schriftlezing: Mattheüs 9: 9 – 13

Tekst/thema: ‘God plakt geen etiketten’



Samenvatting van de preek:


Etiketten zijn handig. Ze helpen ons juist te handelen. Soms kun je bij voorbeeld bij brood aan de buitenkant niet zien of het wit of bruin is, met of zonder zout.
Zijn er geen etiketten, dan plakken we ze zelf. We doen het allemaal, vaak onbewust. Voor een klusje vraagt u de buurman die uw etiket ‘handig’ met zich mee draagt. Bij een probleem met de belasting vraagt u een vriendin die goed uit de voeten kan met cijfers. Tenminste, u hebt haar dat etiket gegeven. Toch kan het soms knap lastig zijn. De man in het strakke pak zit misschien morgenavond in het TV-programma ‘Opgelicht’. Maar we zullen hem eerder vertrouwen dan iemand die minder goed gekleed is.
Etiketten, we hebben ze nodig. We kunnen niet elke keer alles onderzoeken. Dat kost veel te veel tijd. Aardig om te weten in dit verband: etiquette – u weet wel, de rubriek van Beatrijs in Trouw bijvoorbeeld – komt in feite van hetzelfde Franse woord als etiket. Vaste omgangsvormen maken het leven doorgaans een stuk makkelijker. We hoeven dan immers niet steeds uit te zoeken wat goed en wat fout is.
De kans is groot dat u bij het horen van de Schriftlezing de etiketten al heeft geplakt. Misschien zaten ze er zelfs al op. Jezus eet met tollenaars en zondaars. Daarop zit de sticker met: GOED. De Farizeeën spreken afkeurend over Jezus’ gedrag: waarom doet Hij dit? Daarop plakken we de sticker: FOUT. Maar zijn we daarmee klaar?

De Farizeeën hanteren een duidelijke etikettering. Zij weten wat goed en wat fout is. Maar door hun doen en laten scheppen ze afstand. Dat willen ze ook. Hun naam is afgeleid van een Hebreeuws werkwoord dat zoveel betekent als afscheiden, afzonderen. Zij doen het goed. Anderen doen het fout. Dan kun je maar beter zorgen dat je aan de goede kant staat en daar ook blijft. Het is daarom niet zo vreemd, dat zij zich verbazen over Jezus’ optreden, het eten met tollenaars en zondaars. Waarom doet Hij dat toch? Dat kan toch alleen maar verkeerd voor Hem aflopen?!

In Jezus’ antwoord vallen me twee dingen op, twee dingen tezamen. 1) Jezus zegt: ‘Gezonde mensen hebben geen dokter nodig, zieken wel.’ Daarmee erkent Jezus: er is iets aan de hand, iets dat moet veranderen, mensen die geheel moeten worden. Als Jezus dat alleen gezegd zou hebben, dan zou Hij zich dicht in de buurt van de Farizeeën bevinden, hautain, bevoogdend, met een opgeheven vingertje. Maar Hij zegt meer. 2) Hij zegt ook: ‘Barmhartigheid wil ik, geen offers.’ Dat is een citaat uit de profeet Hosea (6: 6). Het is Gods reactie op enkele gedachten van het volk Israël. Dat dacht: als wij na een tijd van rampspoed nu weer netjes volgens de geboden gaan leven, netjes onze liturgische rituelen uitvoeren, offeren, dan komt het allemaal vanzelf weer goed in onze verhouding tot God. Met zijn oproep van barmhartigheid zegt God: het gaat niet alleen om wat je doet, maar met welke instelling je het doet.
De Farizeeën meenden boven elke discussie verheven te zijn. Ook wij hebben de neiging dat te doen, vaak ongemerkt. De een zegt: ‘Ik geloof, ik ga naar de kerk … .’ Een ander: ‘Kerkgang heb ik niet nodig, ik leef goed, ik doe niemand kwaad … .’ Zowel de een als de ander veegt zijn straatje schoon. Het gesprek blijft uit.

Jezus zegt: kijk niet naar de ander, maar kijk naar jezelf. Natuurlijk valt er veel te verbeteren, ook aan de ander. Maar hoe zit het met jezelf? Wees eens eerlijk! Jezus roept op tot een bepaalde mildheid. Probeer met barmhartigheid, met liefde te leven en te kijken. a) Waarom leef je zoals je leeft, probeer je wat bijzonders van de zondag te maken en ga je naar de kerk, zet je je in in het bezoekwerk … ? Doe je dat omdat het moet, of uit liefde voor God en je naaste? b) Hoe kijk je naar je mede mens, bijvoorbeeld naar gevangenen? De mensen die in de Geniepoort (gevangenis ter plaatse) zitten, hebben doorgaans het nodige op hun kerfstok: diefstal, geweld, oplichting … . Het zijn stuk voor stuk stevige vergrijpen. Je kunt discussiëren over de strafmaat, maar straf op zich is in de meeste gevallen op zijn plaats. Tegelijk hoor ik Jezus oproepen tot barmhartigheid, liefde, inlevingsvermogen, empathie. Wat zouden wij in hun plaats doen, hebben gedaan? Leven wij zelf altijd zo voorbeeldig? Daarom is het zo goed, dat er ook vanuit onze gemeente vrijwilligers zijn die werken in de Geniepoort.

Jezus wijst ons deze weg bij een maaltijd, bij Hem thuis, zo lezen we. Dat lijkt me niet toevallig. De maaltijd verwijst in het evangelie naar het Koninkrijk van God. Daar is Hij thuis. Zo wil Hij dat het er aan toe gaat, als in een maaltijd … .
Willen wij daaraan, aan de barmhartigheid die Hij ons schenken wil? Willen we toegeven dat wij Hem, Zijn genade, nodig hebben in onze zelfgenoegzaamheid? Willen we straks brood en wijn ontvangen uit Zijn hand? Willen we Hem ons vertrouwen schenken, of denken we het zelf allemaal te kunnen?

Een man gaf eens geld aan iemand die slecht bekend stond. Zijn vrienden begrepen het niet en vroegen verwijtend: waarom doe je dat? Hij antwoordde: moet ik kieskeuriger zijn dan God die dit geld aan mij gegeven heeft?

God plakt geen etiketten.

AlphendeBron/080608




De gesproken preek downloaden?
Klik op onderstaande afbeelding.
Geef de locatie aan waar het bestand moet worden opgeslagen.
NB: Het downloaden kan enige tijd kosten (3.2 Mb).
Klik hier voor downloaden!
Als u de preek gedownload hebt, klikt u op het desbetreffende bestand en kunt u de preek op uw eigen PC of MP3-speler beluisteren.



http://www.kwdejong.info


Print deze pagina

© 2008, KWdJ