DE STRIJD VAN MIJN VADER.
de%20strijd%20van%20mijn%20vader011010.jpg
Naar boven...
Contact
de%20strijd%20van%20mijn%20vader011009.jpg

WEST INDI╦.

 

      Op 13 juni 1940 verliet Hr. Ms. Sumatra de haven van Halifax, samen met de Lady Drake om, via Bermuda, een week later de haven van Kingston, Jamaica binnen te varen. Hier werden Canadese troepen afgezet en vervolgens ongeveer 280 man zogenaamde Shopshire Light Infantery ingescheept, om Britse troepen op Curašao te versterken.

      Inmiddels was de Sumatra door de Bevelhebber der Zeestrijdkrachten, Admiraal FŘrstner, voor enige weken onder het commando van de Commander-in-Chief West Indies, Admiral Kennedy-Purvis, gesteld.

      Op zondagmorgen 23 juni 1940 werd Curašao bereikt, waar Hr. Ms Van Kinsbergen zich ook bevond. De opvarenden van dit schip begroetten de bemanning van de Sumatra met enthousiasme. Verhalen werden uitge­wisseld en bekenden werden vrolijk begroet. De kruiser bleef nog ruim twee weken in Curašao, waar op 8 juli oefeningen werden gehouden.

      Twee dagen later verliet de Sumatra de haven van Willemstad voor een patrouilletocht langs de noordkust van Zuid-Amerika. In de havens van Colombia en Venezuela lagen twee Duitse en vijf Italiaanse schepen. De commandant had opdracht gekregen een eventuele uitbraakpoging van deze schepen te verhinderen. Omdat de bemanning op de hoogte was van deze opdracht heerste er enige opwinding en spanning aan boord van het schip. Het onderscheppen van ÚÚn of meer van deze schepen zou wel eens kunnen resulteren in geweld.

      Nederland was nog steeds niet officieel in oorlog met ItaliŰ en Admiral Kennedy-Purvis twijfelde dan ook of Nederlandse oorlogssche­pen wel tegen Italiaanse schepen mochten optreden. Begin juli vroeg hij de Britse Admiralty uitsluitsel hierover. Hij kreeg als antwoord dat de Sumatra en Van Kinsbergen tegen Italiaanse schepen moch­ten ageren. Dit werd toegestaan, omdat de Britten de Italianen inmid­dels wel als vijand beschouwden en de beide Nederlandse schepen onder Brits commando stonden.

      De Sumatra was van haar patrouille doorgegaan naar Kingston in Jamaica, waar commandant Brouwer op 15 juli werd medegedeeld, dat het de bedoe­ling was dat het schip zou worden ingezet voor het opvangen van Duitse en Italiaanse blokkadebrekers in Straat Florida, gelegen tussen Cuba en Florida. Gehoorzamend aan het bevel vertrok de kruiser op 17 juli weer richting Bermuda, maar al een dag later kreeg het schip een andere taak. Ze diende deel te nemen aan de opsporing van een Duitse raider, een tot hulpkruiser omgebouwd koopvaardijschip dat op rooftocht werd gestuurd om vijandelijke vrachtsche-pen tot zinken te brengen. Aan deze actie namen, behalve de Sumatra en de Van Kinsbergen twee Britse kruisers, de Dunedin en Diomede deel. De kruiser moest voornamelijk in de Mona Passa­ge, gelegen tussen Puerto Rico en de Dominicaanse Republiek, en vooral in de noordelijke toegang daar­van, patrouilleren.

      Deze raider, die door de geallieerden werd aangeduid als "Raider D", was het voormalige stoomschip de Narvik (volgens andere bronnen de Neumark). Het schip was door de Duitse Kriegsmarine in gebruik geno­men als hulpkruiser en stond bij haar te boek als Schiff 21. Het schip was ook bekend onder de naam "Widder".

      De Britse overheid was er achter gekomen dat het schip kort te voren, nabij de Caribische Zee, in actie was geweest. Vooral omdat er op 17 juli 1940 twee reddingsboten bij St. BarthÚlemy aankwamen. De inzitten­den kwamen van een schip dat door een U-boot tot zinken was ge­bracht en van twee schepen, die het slachtoffer waren geworden van Schiff 21. Beide laatste schepen werden vernietigd in de buurt van Ha´ti, ter hoogte van de Pan-American Neutrality Zone, waarvan de Duitsers de order hadden gekregen deze te respecteren en in deze zone geen vijandelijke acties te ondernemen. Maar wat is een order aan de vijand in oorlogstijd.

      Het leek alsof de commandant van Schiff 21, de Kapitńn zur See Hellmuth von Ruckteschell, zich wel hield  aan deze order, omdat de vijandelijkheden zich even buiten het gebied hadden afgespeeld. Tevens had hij besloten de drenkelingen te laten gaan wegens ruimtegebrek aan boord en, zoals het later in een publicatie werd vermeld: "zur ErfŘhlung des strategischen Teils seiner Aufgabe, nńmlich in diesem Seegebiet Unruhe zu schaffen". (Ter vervulling van het strategische deel van zijn taak, namelijk in dit zeegebied onrust te veroorzaken). Von Ruckteschell is als enige commandant van een Duitse hulpkruiser na de oorlog berecht en veroordeeld wegens oorlogsmisdaden.

 

      De Britse marine kon in de eerste periode dat dergelijke raiders opereerden onvoldoende tegen hen ondernemen en ook de Sumtra en andere geallieerde ootlogsschepen zouden tevergeefs jacht maken op Schiff 21.

      De Sumatra verliet in de laatste week van juli de haven van Bermuda en begon aan de terugreis naar Curašao, waarna men door zou gaan naar Nederlands Oost-IndiŰ. 

      Op 7 augustus 1940 verliet de het schip de haven van Willemstad, Curašao, om een dag later een landingsdivisie te debarkeren in de St. Michielsbaai. Deze divisie diende als aanvaller te fungeren bij een alarmoefening. In het oorlogsdagboek van de Algemeen Militair Com­mandant staat onder de datum 8 augustus 1940: "Sumatra landt met kleine landingsdivisie nabij St. Michielsbaai en demonstreert nabij Jan Thiel. Hieraan verbonden alarmoefening eiland Curašao. Resultaten hoogst matig, slechte verbindingen. Te veel tijd benodigd".

      Toen de manschappen weer aan boord waren zette de kruiser haar tocht voort naar Nederlands Oost-IndiŰ. Tijdens deze reis stond het schip onder het commando van verschillende Britse commanders-in-Chief. De reden was dat zij zich afwisselend in het ambtsgebied van deze personen bevond.

      Zolang het schip onder het commando stond van een Britse Comman­der-in-Chief, was een eventueel optreden tegen een Italiaans schip geen probleem, maar onder commando van een Nederlands bevelhebber, was het nog steeds niet mogelijk, omdat Nederland nog steeds niet in oorlog was met ItaliŰ.

      Op 9 oktober 1940 kwam Hr. Ms. Sumatra in Tandjong Priok, Batavia, Java, aan, waarna de reis werd voortgezet naar Soerabaja. Op 16 oktober 1940 werd het anker uitgeworpen bij het Marine-Etablissement in deze stad en daarna konden de hoogstnoodzakelijke reparaties wor-den uitge­voerd. Onder andere het vernieuwen van het gehele kabelnet.

      Omdat de direc­teur van het Marine-Etablissement niet bij benadering kon voorspellen wanneer de kruiser weer voor de dienst gereed zou zijn, was al vˇˇr haar aankomst bepaald dat het schip uit dienst zou worden gesteld. Dit gebeurde op 31 oktober 1940. De gehele bemanning, ongeveer 500 man, kwam beschikbaar voor plaatsing bij andere eenheden.

      Pa werd geplaatst bij het marinevliegkamp Morokrembangan, gelegen in de buurt van Soerabaja.

 

     

Duidelijk mag zijn dat mijn vader, tot de aankomst in Soerabaja, weinig oorlogs-handelingen had meegemaakt. De vele opdrachten die Hr. Ms. Sumatra vanaf 10 mei 1940 kreeg, leverden geen contact op met een eventuele vijand, met uitzon-dering van het bombardement en de beschieting door Duitse vliegtuigen op de ree voor Vlissingen.
      Elke actie zal de nodige spanningen hebben opgeleverd, maar van enig vijan-delijk contact was geen sprake geweest. De enige dissonant in zijn gevoelens zal
de ongerustheid over de familie thuis zijn geweest, wetende dat Nederland bezet was door Duitsland. Het zou tot februari 1942 duren voor hij daadwerkelijk in contact kwam met de vreselijke resultaten van oorlogvoeren. En daarna werd het alleen maar erger.
Hr. Ms. Sumatra
Verantwoording
Staat van dienst
Hr. Ms. Sumatra
Hr. Ms. Flores
Friesch Dagblad
HOME
HET BEGIN (2)
HET BEGIN
ENGELAND
HALIFAX
WEST-INDI╦
OOST-INDI╦
CEYLON
CEYLON (2)
NAAR EUROPA
PORTHMOUTH
KRIJGSGEVANGEN?
KRIJGSGEVANGEN? (2)
KONVOOIEREN EN
OEFENEN
OPERATIE HUSKY
OPERATIE HUSKY (2)
VERTREK
VERTREK (2)
A/B Hr. Ms. FLORES
ZOALS HIJ WAS (1)
ZOALS HIJ WAS (2)
VRAGEN
HET EINDE
HALIFAX (2)
OOST-INDI╦ (2)
ROLKAART FLORES
AUGUSTA-CATANIA(2)
VERDEDIGEN EN
AANVALLEN
AUGUSTA-CATANIA
BIZERTE
OPERATIE AVALANCHE
(2)
OPERATIE AVALANCHE
MONDRAGONE
OPERATIE BIGOT
KERST EN JAARWISSELING
OPERATIE SHINGLE (2)
OPERATIE SHINGLE
GAETA EN FORMIA
GAETA EN FORMIA (2)
NAAR ENGELAND
NAAR ENGELAND (2)
DE LAATSTE REIS VAN DE SUMATRA (2)
DE INVASIE VAN
NORMANDI╦
DE INVASIE VAN
NORMANDI╦ (2)
TERNEUZEN
DE LAATSTE REIS VAN DE SUMATRA
WEER THUIS
HUWELIJK
WEER NAAR OOST-INDI╦
PLAATSING KLEINE VAARTUIGENDIENST
OVERSPANNEN
OVERSPANNEN (2)
TERUG NAAR NEDERLAND
TERUG NAAR
NEDERLAND (2)
TERUG IN NEDERLAND
TERUG IN NEDERLAND (2)
TERUG IN NEDERLAND (3)
HET EINDE
HET LEVEN AAN BOORD