DE STRIJD VAN MIJN VADER.
de%20strijd%20van%20mijn%20vader013009.jpg
Naar boven...
Contact
de%20strijd%20van%20mijn%20vader013008.jpg

      De actie veroorzaakte een danige verkoeling in de relatie tussen Nederland en Portugal. De Portugese regering liet achteraf een scherp protest horen. Na verloop van tijd is er een oorlogscummuniqué uitgegeven dat op 17 december 1941, telegrafisch door premier Gerbrandy aan de Gouverneur-generaal van Nederlands Oost-Indië werd doorgegseind. De tekst van dit telegram luidt als volgt: ""Gelieve, indien nog geen communiqué is uitgegeven, het volgende oorlogscommuniqué dat met Britse en Portu­gese, thans zeer gevoelige verhouding zoveel mogelijk rekening houdt, terstond te doen uitgaan: 'Met het oog op activiteiten van Japanse onderzeeboten bij Portugees Timor is het een onvermijde­lijke noodzake­lijkheid geworden maatregelen te nemen om dit gebied tegen Japanse agressie te beveiligen en te voorkomen dat het zou kunnen worden gebruikt als basis voor aanvallen op geallieerd gebied en geallieerde verbindingen. Derhalve is een geallieerde strijdmacht in Portugees Timor geland. Overeenkomstig de houding der Portugese Regering, die op­nieuw met nadruk heeft verklaard te willen volharden in 's lands onzij­digheid, hebben plaatselijke autoriteiten in Portugees Timor be­zwaar gemaakt tegen deze actie. Het spreekt vanzelf dat de soevereine rechten van Portugal ongerept blijven, terwijl aan de Portugese Rege­ring is verklaard dat de troepen zullen worden teruggetrokken zodra de vijandelijke drei­ging zal komen te vervallen, aangezien hun tegenwoor­digheid zuiver en alleen een maatregel van verdedigende aard is van de zijde der geallieer­de landen in hun oorlog­voering tegen Japan'".

      Gerbrandy had op 13 december al aan de Gouverneur-generaal laten seinen dat de Nederlandse regering bang was voor de gevolgen van een preventieve bezetting van Portugees Timor, omdat Portugal van oudsher een bondgenoot was van het Britse Rijk. In verband met de bezetting van Nederland verschafte Engeland de Nederlandse regering asiel, waardoor de vriendschappelijke gevoelens van Portugal voor het Britse Rijk danig werden beschadigd.

      Ook ging er nog het verhaal dat de Japanse consul, tijdens de bezet­ting, een poging heeft gewaagd om telegrafisch om hulp te vragen. Echter, de beambte van het postkantoor heeft het telegram simpelweg niet verzon­den.

 

     Toen ik in de verschillende bronnen las van de bezetting van Portugees Timor begon er een belletje te rinkelen. Ik kon me herinneren dat mijn vader hier vaak over gesproken had. Een anekdote zou hier dan ook op z'n plaats zijn, ware het niet dat ik mij absoluut niet meer kan herin­neren wat hij hierover gezegd heeft.

 

      Op 26 december 1941, enkele dagen na de geal­lieerde bezetting van Portugees Timor, begonnen de Japanse aanvallen op Tarakan. Dit was één van de eerste operaties van, wat in het officiële Japan­se plan, de tweede periode van de eerste fase van de oorlog heette. Tarakan was voor de Japanners een gewild doel vanwe­ge de oliebron­nen, waarvan het product Tara­kan crude, na winning, direct geschikt was voor gebruik als brandstof voor ketels en zware diesel-mo­toren.     

     Ik weet dat mijn vader niet deelgenomen kan hebben aan de verdediging van Tarakan. Toch kan ik mij vaag herinneren dat hij wel eens sprak over de vernielingen van de oliebronnen aldaar door het vernie­lingsdeta­chement van het Koninklijk Nederlands Indisch Leger (K.N.I.L.) en de vernietigende werking van de Japanse bommen. Het leek alsof hij ooggetuige was geweest van deze oor­logshandelingen, maar zeker is dat hij het één en ander van horen zeggen heeft. Namelijk, twee dagen voor de aanval op Tarakan, op 24 december 1941, liep de Soera­baja de haven van Soerabaja binnen.

      Op 18 februari 1942, tijdens de 9e Japanse luchtaanval op Soerabaja, werd Hr. Ms. Soerabaja getroffen. Er kwam een zware bom, bij toeval via de schoorsteen, in de machine-kamer terecht en dit betekende het roemloze einde van het schip. Tijdens deze aanval hadden enige marinemensen hier dekking gezocht om dat ze dachten hier veilig te zijn.

      Het schip lag aan de ingang van de marinehaven, aan de kade afge­meerd, toen zij geraakt werd en gedeel­telijk zonk. De boot was inmid­dels 32 jaar oud en operationeel in slechte staat. Afge-zien van de 20 gewonden, waarvan enkelen overle­den, was het verlies van dit schip geen ernstige slag voor de Koninklijke Marine.

      Omstreeks september 1944 werd het schip door de japanners gelicht en als drijvende luchtafweerbatterij gebruikt. Het schip was echter zwaar beschadigd en had ruim twee en een half jaar onder water gelegen, waardoor het moelijk drijvende was te houden. Daarom besloten de Japanners het schip in 1945 opnieuw tot zinken te brengen in het Westervaarwater op vijf mijl van het Djamocangrif.

           

      Dat mijn vader een oplettende, zorgzame en liefdevolle beschermengel had is duidelijk. Twee en twintig dagen voor de ondergang van Hr. Ms. Soerabaja werd hij, op 27 januari 1942, overgeplaatst naar z'n oude schip Hr. Ms. Sumatra. Hij zal onderhevig geweest zijn aan spanningen van de steeds sterker wordende oorlogsdreigingen. Inmiddels hadden er, in de maanden decem­ber 1941 en januari 1942, al heel wat oorlogshandelingen in toenmalig Neder­lands Oost-Indië plaatsgevonden en in verband daarmee zullen door hem en zijn schip, Hr. Ms. Soerabaja, de nodige patrouillevaarten gedaan zijn. Hij had nog niet op een schip gevaren of een verblijf gehad in een kazerne, die het doelwit waren van vijandelijke aanvallen, met uitzondering van de beschietingen op Hr. Ms. Sumatra op de rede van Vlissingen.
Verantwoording
Staat van dienst
Hr. Ms. Sumatra
Hr. Ms. Flores
Friesch Dagblad
HOME
HET BEGIN (2)
HET BEGIN
ENGELAND
HALIFAX
WEST-INDIË
OOST-INDIË
CEYLON
CEYLON (2)
NAAR EUROPA
PORTHMOUTH
KRIJGSGEVANGEN?
KRIJGSGEVANGEN? (2)
KONVOOIEREN EN
OEFENEN
OPERATIE HUSKY
OPERATIE HUSKY (2)
VERTREK
VERTREK (2)
A/B Hr. Ms. FLORES
ZOALS HIJ WAS (1)
ZOALS HIJ WAS (2)
VRAGEN
HET EINDE
HALIFAX (2)
Vorige pagina...
OOST-INDIË (2)
ROLKAART FLORES
AUGUSTA-CATANIA(2)
VERDEDIGEN EN
AANVALLEN
AUGUSTA-CATANIA
BIZERTE
OPERATIE AVALANCHE
(2)
OPERATIE AVALANCHE
MONDRAGONE
OPERATIE BIGOT
KERST EN JAARWISSELING
OPERATIE SHINGLE (2)
OPERATIE SHINGLE
GAETA EN FORMIA
GAETA EN FORMIA (2)
NAAR ENGELAND
NAAR ENGELAND (2)
DE LAATSTE REIS VAN DE SUMATRA (2)
DE INVASIE VAN
NORMANDIË
DE INVASIE VAN
NORMANDIË (2)
TERNEUZEN
DE LAATSTE REIS VAN DE SUMATRA
WEER THUIS
HUWELIJK
WEER NAAR INDIË
PLAATSING KLEINE VAARTUIGENDIENST
OVERSPANNEN
OVERSPANNEN (2)
TERUG NAAR NEDERLAND
TERUG NAAR
NEDERLAND (2)
TERUG IN NEDERLAND
TERUG IN NEDERLAND (2)
TERUG IN NEDERLAND (3)
HET EINDE
HET LEVEN AAN BOORD