DE STRIJD VAN MIJN VADER.
de%20strijd%20van%20mijn%20vader022010.jpg
Naar boven...
Contact
de%20strijd%20van%20mijn%20vader022009.jpg de%20strijd%20van%20mijn%20vader022002.jpg

HR. MS. FLORES.

 

      Op donderdag 7 april 1943 werd mijn vader overgeplaatst op de kanonneerboot Hr. Ms. Flores. Het gemis aan contac­ten met de vijand zou de komen­de tijd dubbel en dwars wor­den ingehaald. Deze periode uit z'n leven zou in latere jaren in zijn nachtmerries nog regel­matig boven komen. Mijn moeder heeft hem vaak moeten sussen als hij midden in de nacht zwetend wakker schrok. Als hij er al eens over sprak, dan gebeurde dit meestal na enige genuttigde alcoholische dranken. Tenminste, ik heb nooit anders meegemaakt. Ma snoerde hem dan wel eens de mond met de opmerking: "Dat was vroeger, je leeft nu!" Waarschijnlijk was ze bang, dat hij de komende nacht weer onder vijandelijk vuur zou komen te liggen. En daarbij had ze die verhalen al zo vaak gehoord.

      Achteraf gezien, zat er altijd een sterk negatief tintje aan deze verhalen. Hij kon zich danig opwinden over de stommiteiten die commande­rende officieren hadden uitgehaald. Neurotisch peuterend aan vingerna­gels of handenwrijvend wijdde hij uit over de fout genomen beslissin­gen en hoe het wel had gemoeten. Het feit dat hij uit de oorlog te voorschijn was gekomen zonder ÚÚn lichamelijk schrammetje scheen hij in een dergelij­ke situatie wel eens te vergeten. Echter, de geestelijke wonden waren des te erger en diegene die wel een positief verhaal over een oorlog weet te vertellen zal bij vele mensen de wenkbrauwen doen fron­sen.

      Begin jaren '60, van de vorige eeuw, toen het bezit van een televisietoestel nog een uitzon­derlijke luxe was, werd er  regelmatig naar de radio geluisterd. Mijn moeder had in de radiogids gezien, dat er 's avonds een gesprek zou worden uitgezonden met een ex-officier van de kanonneerboot Hr. Ms. Soemba, het zusterschip van Hr. Ms. Flores. Ook dit schip heeft in 1943, samen met de Flores in de Middellandse Zee verschillende beschietingen­ uitgevoerd. Deze officier was tijdens een gevechtshandeling gewond gewond

­geraakt en moest sindsdien een arm missen. Wie deze man was is mij nooit geheel duidelijk geweest, maar gezien de literatuur die ik inmiddels gelezen heb, voor de naspeuringen van dit boek en de website, vermoed ik dat het hier ging om de Luitenant ter Zee 2e klasse Van Laer. Over de volledige toedracht van dit gebeuren zullen we het later hebben.

      Mijn vader wilde, in eerste instantie, niet naar de radio luisteren, maar na enig aandringen ging hij er toch voor zitten. Na afloop van het program­ma was hij overstuur en zeer veront-waardigd. De man was geraakt toen de brug van de Soemba door een granaat werd getrof­fen. De man had kunnen weten dat de brug onder vuur van de vijand lag en had in dekking moeten blijven. De commandant van het schip kwam hierbij om het leven en snapte van oorlogvoering dus ook niet veel. Hij was uit dekking gekomen om de kust duidelijker te kunnen waarnemen, op zoek naar een geschikt doel.

      Maar wat hem, naar mijn idee, het meest pijn deed was het feit dat een sukkel, die gewond raakt en daardoor de rest van zijn leven gehandicapt bleef, omdat hij het niet helemaal door had, op de radio kwam en als held vereerd werd, maar degene die zonder schram­metje door de oorlog wist te komen en evenveel had meegemaakt als die sukkel, niet opvalt en werd vergeten.

Hr. Ms. Flores.

      In april 1943 kreeg de Flores opdracht naar Scapa Flow te gaan, de grootste Engelse marinebasis, om zich voor te bereiden op haar taak in de Middellandse Zee. Tijdens deze opdracht zat mijn vader net een paar dagen aan boord, maar op het moment dat het schip de haven verliet wist hij niet wat het doel van de tocht was. De opdracht was zeer geheim en de commandant van het schip, Kapitein ter Zee J.S. Bax, mocht hier niet eerder over uitwijden, dan wanneer het schip in volle zee was en er geen kans meer bestond dat het personeel aan de wal uit de school zou klappen. 
      De bemanning van de kanonnerboot kreeg het zwaar in Scapa Flow. Er werd vierentwintig uur per dag geoefend en heel wat munitie verschoten. Vanwege de hoge noordelijke ligging  waren de nachten kort, maar met de nodige inspanning wist men ook de nachtoefeningen met goed gevolg te volbrengen.

      Nadat het oefenprogramma was doorlopen vertrok het schip naar Greenock. Vanuit deze havenplaats werd een inva­siekonvooi van ongeveer driehonderd schepen geŰscorteerd richting Middellandse Zee. Met uitzondering van enige succesloze aanvallen door Duitse onderzeebo-ten, verliep de reis voorspoedig.

           

Verantwoording
Staat van dienst
Hr. Ms. Sumatra
Hr. Ms. Flores
Friesch Dagblad

­    Tijdens deze reis maakte mijn vader, voor zover ik heb kunnen nagaan, na de beschietingen op de ree voor Vlissingen, zijn tweede daadwerkelijke contact met de vijand mee. Inmiddels zal hij, na de oefeningen in Scapa Flow, wel vertrouwd zijn geweest met het helse spekta­kel van geluiden die een beschieting veroorzaakt. Doch het idee dat er teruggeschoten werd en een goed afgeworpen bom het einde zou kunnen betekenen, zal bij menige opvarende het zweet onder de oksels gebracht hebben.

      Bij een aanval had mijn vader een vaste plaats als waarnemer achter een kanon. Volgens zijn rolkaart zat hij, afhankelijk van de situatie, achter kanon I of III. Dat hij in de paniek wel eens op een andere plaats terecht kwam laat zich raden.

 De bemanning had door dat er plannen waren om Duitsland een grote slag toe te brengen. Een dergelijk groot konvooi gaf te denken. Wat de plannen waren wist niemand en men hoopte dat dit het begin van het einde van de oorlog betekende en dat men spoedig naar huis terug kon keren.

      Ter hoogte van Kaap Finisterre scheidde een deel van de schepen zich af met bestemming Lissabon, de rest zette de tocht voort naar de Middellandse Zee. De Flores werd, samen met het Franse korvet Rosalie aangewezen om het afgescheiden gedeelte verder te begelei­den. Omdat de commandant van de Rosalie de oudste bevelvoerende of­ficier was kreeg hij het bevel over de schepen. Na een reis zonder veel problemen werden de geŰscorteerde schepen uiteindelijk veilig afgeleverd voor de monding van de Taag. Hierna kregen beide schepen een konvooi te escorteren van Lissabon naar Gibraltar.

      Omdat het in Lissabon vermoedelijk wemelde van de spionnen werd op de ochtend na het vertrek, het konvooi aangevallen door ongeveer acht Focke Wulff bommenwerpers. De beman-ning van de Flores schoot als razenden, maar de vliegtuigen kwamen van de zonzijde, van Portugees gebied. De schutters werden verblind door de zon en een treffer zou meer toeval zijn dan vakmanschap. Toch werd er een vliegtuig geraakt, maar deze wist, met schade te ontkomen. De batterij van de Rosalie raakte al direct bij het eerste schot defect en deed vanaf dat moment niet meer mee. Voor wat de bescherming betrof, was het gehele konvooi nu volledig afhankelijk van de kundig­heid van de bemanning van de Flores.

      Aan het begin van de aanval was het konvooi, dat voornamelijk bestond uit ­Engelse schepen, de territoriale wateren van Portugal binnengevaren en zocht bescherming onder dekking van de kust. Omdat Portugal neu­traal was, mochten de beide begeleidende schepen daar niet komen. Toch gaf  de commandant van de Rosalie de Flores opdracht om zich ter bescherming zo dicht mogelijk bij het konvooi op te houden. De Rosalie zelf bleef buiten de driemijlszone. Het had voor dit schip geen nut de neutraliteit van Portugal te schenden, omdat de geschutsbatterij defect was.

      Zoals de commandant van Hr. Ms. Flores later schreef, ontstond er het volgende internatio-nale zeerechtelijke probleem: "Een Nederlands oorlogsschip krijgt van een Franse konvooies-cortecom­mandant de order binnen Portugees neutraal gebied Engelse schepen te beschermen tegenDuitse aanvallende vliegtuigen".

      Met uitzondering van ÚÚn licht beschadigde koopvaarder kwam men er verder er goed vanaf. Zonder verdere incidenten kwam de vloot in Gibralta aan. Daar werd de Flores ingedeeld bij de Engelse Middellandse Zeevloot, onder bevel van Admiral of the Fleet, Sir Andrew B. Cunning­ham.

      Zoals te doen gebruikelijk bij ambtenaren en overheidsinstanties wordt ook bij de marine vaak gebruik gemaakt van afkortingen. Een lezer van artikelen en officiŰle stukken dient dan ook vaak een ingewijde te zijn om te weten waar het over gaat. Sir Andrew B. Cunningham werd in schriftelijke stukken of gesprekken ook wel aangeduid als A.B.C. 

HOME
HET BEGIN (2)
HET BEGIN
ENGELAND
HALIFAX
WEST-INDI╦
OOST-INDI╦
CEYLON
CEYLON (2)
NAAR EUROPA
PORTHMOUTH
KRIJGSGEVANGEN?
KRIJGSGEVANGEN? (2)
KONVOOIEREN EN
OEFENEN
OPERATIE HUSKY
OPERATIE HUSKY (2)
VERTREK
VERTREK (2)
A/B Hr. Ms. FLORES
ZOALS HIJ WAS (1)
ZOALS HIJ WAS (2)
VRAGEN
HET EINDE
HALIFAX (2)
OOST-INDI╦ (2)
ROLKAART FLORES
AUGUSTA-CATANIA(2)
VERDEDIGEN EN
AANVALLEN
AUGUSTA-CATANIA
BIZERTE
OPERATIE AVALANCHE
(2)
OPERATIE AVALANCHE
MONDRAGONE
OPERATIE BIGOT
KERST EN JAARWISSELING
OPERATIE SHINGLE (2)
OPERATIE SHINGLE
GAETA EN FORMIA
GAETA EN FORMIA (2)
NAAR ENGELAND
NAAR ENGELAND (2)
DE LAATSTE REIS VAN DE SUMATRA (2)
DE INVASIE VAN
NORMANDI╦
DE INVASIE VAN
NORMANDI╦ (2)
TERNEUZEN
DE LAATSTE REIS VAN DE SUMATRA
WEER THUIS
HUWELIJK
WEER NAAR OOST-INDI╦
PLAATSING KLEINE VAARTUIGENDIENST
OVERSPANNEN
OVERSPANNEN (2)
TERUG NAAR NEDERLAND
TERUG NAAR
NEDERLAND (2)
TERUG IN NEDERLAND
TERUG IN NEDERLAND (2)
TERUG IN NEDERLAND (3)
HET EINDE
HET LEVEN AAN BOORD