DE STRIJD VAN MIJN VADER.
de%20strijd%20van%20mijn%20vader048011.jpg
Contact
de%20strijd%20van%20mijn%20vader048009.jpg
Verantwoording
Staat van dienst
Hr. Ms. Sumatra
Hr. Ms. Flores

WEER THUIS.

 

      Na de bevrijding kwam pa regelmatig op verlof bij zijn ouders. De eerste keer dat dit gebeurde had de familie hem ruim vijf jaar niet meer gezien.

      Zoals eerder omschreven lag het huis van mijn grootouders aan een veenkanaal met daarnaast een sintelpad. Vanuit de huiskamer van het huis, kon door een zijraam een gedeelte van dit pad worden overzien. Op een dag, toen mijn opa en oma, de jongste broer van mijn vader Sipke en Jopie, de verloofde van mijn vader’s jongere broer Harm, in de huiskamer zaten keek Jopie uit dit zijraam en zei: “Kijk daar komt Wietse aan”. Jopie was een meisje uit Amsterdam, die onderdak had gevonden bij mijn opa en oma tijdens de Hongerwinter. Na enige tijd kreeg zij verkering met Harm. Zij kende op dat moment mijn vader alleen van een foto en daar zij wel eens vaker van die melige opmerkingen had en niemand zijn komst verwachtte, antwoordde mijn oma dan ook: “Ach meid, doe niet zo raar”.

Nee echt, kijk maar”, hield zij vol.

Allen keken door het raam en zagen mijn vader aankomen, gekleed in een grijs-groen uniform, zeulend met een koffer. Het werd een feestelijk, emotioneel weerzien.

Friesch Dagblad

      Pa had verschillende luxe artikelen in zijn koffer zitten. Onder andere echte koffie. Door de schaarste in de oorlog had men al jaren geen koffie meer gedronken en moest volstaan worden met koffie gemaakt van geroosterde eikels. Ook was er witbrood, echte boter, jam, suiker, tabak en Engelse sigaretten.

     Sipke vertelde eens: “Dat witbrood met boter en jam smaakte toen als een gebakje, terwijl het nu de gewoonste zaak van de wereld is om iets dergelijks te eten”.

      Vele bekenden kwamen die dag op bezoek. De kleine achterkamer zat vol mensen en iedereen genoot van de door pa meegenomen lekkernijen. Daar alle stoelen bezet waren zaten een paar mensen op de grond, ook mijn vader. Op een bepaald moment ging mijn vader op zijn rug liggen. Hij zal moe geweest zijn van de lange reis naar huis en het viel op dat hij met zijn hakken trillend tegen de vloer klapperde.

 

     Het huis van mijn grootouders had een voor- en achterkamer. In de achterkamer werd geleefd. Er stond een tafel met stoelen er omheen en op de tafel een dienblad met een potje suiker, kopjes en lepeltjes. Ook

stond er een potkachel, waar in de winter altijd een ketel water op stond te sudderen. Een kopje thee voor visite die onverwachts langskwam, was dan ook zo gezet. In de achterkamer werd gegeten, thee of koffie gedronken en visite ontvangen.

     In een hoek van de kamer hing een radio met één knop. De centrale noemde mijn opa dat. Via een kabel konden vanuit een centraal punt in Ureterp de radiozenders Hilversum 1 en Hilversum 2 ontvangen worden. Een bewoner van het dorp verzorgde dit en er moest maandelijks abonnementsgeld voor betaald worden. Iedereen diende dan ook zijn mond te houden als het nieuws werd uitgezonden. Stel dat opa het nieuws miste, dan was dat zonde van het geld.

      De voorkamer werd ook wel mooie kamer genoemd. Hier werd niet in geleefd en er stonden de mooiste huishoudelijke spullen. Bijzettafeltjes met mooie planten in koperen sierpotten, een rek met zilveren lepeltjes aan de muur, kleden met bloemmotief en de koperen tabakspot en sigarendoos van  mijn opa enzovoorts. En alles werd tot in de puntjes onderhouden. De meubels werden één keer per week in de was gezet en het koper werd elke vrijdagmiddag met Brasso gepoetst. Deze kamer was alleen bestemd voor hoog bezoek, zoals de dominee of huisarts. In de muur tegenover het kamerraam bevonden zich twee bedsteden. In één van deze bedsteden sliepen mijn grootouders en in de andere sliepen de jongere broers van mijn vader, Sipke en Harm.

      Die eerste keer dat mijn vader met verlof thuis was, was Harm er niet. Hij zat in het verzet en ook na de bevrijding heeft hij het daar nog druk mee gehad. De tijd dat pa thuis was bracht hij de nachten door naast zijn broer Sipke in de bedstee. De eerste nacht werd Sipke wakker van een tikkend geluid. Mijn vader lag in zijn slaap te trillen en trappelde met zijn voeten tegen een bedsteeplank.

Naar boven...

      Pa was veranderd. Volgens mijn moeder schrok hij al van de kleinste dingen. Zo liepen pa en ma, voor hun huwelijk, eens te wandelen over een zandpad in de buurt van het huis van mijn grootouders (in het Fries wordt een dergelijk zandpad reet genoemd). Dit zandpad liep tussen weilanden door en aan weerskanten van het pad groeiden struiken en bomen. Het was een zwoele zomeravond en het werd al schemerig toen ze weer richting huis liepen. Op een bepaalde plek stonden er wat koeien achter de bosschages die door beiden niet opgemerkt waren. Totdat één van die koeien een blazend geluid maakte. Voor een regelmatig wandelaar op een dergelijk pad zou dit geen schrikreactie opwekken omdat bekend was dat er koeien in de wei stonden. Echter mijn vader schrok hevig, dook ineen en hield zijn handen ter hoogte van zijn hoofd alsof hij een klap, slag of projectiel wilde afweren. Mijn moeder stelde hem gerust en pa stond, met het zweet op zijn voorhoofd, te trillen als een rietje.

      Ook zijn broer Sipke vertelde eens een verhaal, waaruit duidelijk blijkt dat mijn vader veel oorlogsellende heeft meegemaakt en het hem vlak na de bevrijding, en ook in de jaren daarna, nog regelmatig dwars zat. De strijd in Duitsland was nog niet afgelopen en regelmatig vlogen er vliegtuigen over Ureterp om in het noorden van Duitsland hun bommen af te werpen. Ook patrouilleerde er vaak een formatie van drie of vier geallieerde vliegtuigen boven het noorden van Nederland, op zoek naar achtergebleven vijandelijke legereenheden.

      Toen mijn vader en Sipke eens op de fiets onderweg waren naar een af te leggen visite vlogen er vier geallieerde vliegtuigen over. Op een bepaald moment maakte de formatie een bocht en vloog zeer laag, met donderend geraas, over de beide mannen heen. Vermoedelijk dachten de piloten iets gezien te hebben wat ze nader wilden bekijken. Sipke was dit gewend, keek naar de vliegtuigen en keuvelde ondertussen rustig verder tegen mijn vader. Totdat hij tot de ontdekking kwam dat zijn broer niet meer naast hem fietste. Toen hij achterom keek leek het alsof pa van de aardbodem verdwenen was, hij was nergens meer te bekennen. Terug-fietsend ontdekte hij mijn vader en de fiets in een droge sloot.

Wat doe jij nou?”, vroeg hij verbaasd.

Dekking zoeken”, antwoordde mijn vader.

Maar dit zijn geallieerde vliegtuigen, daar hebben wij niets van te vrezen. Wij zijn toch niet meer in oorlog”.

Dat kan je wel zeggen, maar je weet maar nooit”, antwoordde mijn vader terwijl hij met de fiets uit de sloot kroop.

      Schrikreacties, nachtmerries of welke traumatische reacties dan ook, mijn vader heeft ze de rest van zijn leven gehad.

HOME
HET BEGIN (2)
HET BEGIN
ENGELAND
HALIFAX
WEST-INDIË
OOST-INDIË
CEYLON
CEYLON (2)
NAAR EUROPA
PORTHMOUTH
KRIJGSGEVANGEN?
KRIJGSGEVANGEN? (2)
KONVOOIEREN EN
OEFENEN
OPERATIE HUSKY
OPERATIE HUSKY (2)
VERTREK
VERTREK (2)
A/B Hr. Ms. FLORES
ZOALS HIJ WAS (1)
ZOALS HIJ WAS (2)
VRAGEN
HET EINDE
HALIFAX (2)
OOST-INDIË (2)
ROLKAART FLORES
AUGUSTA-CATANIA(2)
VERDEDIGEN EN
AANVALLEN
AUGUSTA-CATANIA
BIZERTE
OPERATIE AVALANCHE
(2)
OPERATIE AVALANCHE
MONDRAGONE
OPERATIE BIGOT
KERST EN JAARWISSELING
OPERATIE SHINGLE (2)
OPERATIE SHINGLE
GAETA EN FORMIA
GAETA EN FORMIA (2)
NAAR ENGELAND
NAAR ENGELAND (2)
DE LAATSTE REIS VAN DE SUMATRA (2)
DE INVASIE VAN
NORMANDIË
DE INVASIE VAN
NORMANDIË (2)
TERNEUZEN
DE LAATSTE REIS VAN DE SUMATRA
WEER THUIS
HUWELIJK
WEER NAAR OOST-INDIË
PLAATSING KLEINE VAARTUIGENDIENST
OVERSPANNEN
OVERSPANNEN (2)
TERUG NAAR NEDERLAND
TERUG NAAR
NEDERLAND (2)
TERUG IN NEDERLAND
TERUG IN NEDERLAND (2)
TERUG IN NEDERLAND (3)
HET EINDE
HET LEVEN AAN BOORD