Documenten

Dagelijks leven

BonnenDoordat er nauwelijks voedsel was en het geld geen waarde meer had was nagenoeg alles "op de bon". De bonnen waren voor de mensen van levens belang. Nederland had in de (crisis) jaren '30 al een distributiesysteem met bonnen en stamkaarten gehad dit was nodig om de schaarse producten eerlijk te verdelen onder de bevolking.

StamkaartStamkaartToen de Duitsers door kregen dat er op grote schaal gefraudeerd werd met de bestaande stamkaarten besloot men om een nieuwe stamkaart in te voeren.  Dit document werd de "Tweede Distributie stamkaart" genoemd en werd in december 1943 ingevoerd. Men trachtten onderduikers en illegalen te treffen door Persoonsbewijs, stamkaart en inlegvel te koppelen met nummers die over en weer moesten kloppen. De totale politiestaat was een feit.

Duits geldNoodgeld NLDoor een gebrek aan grondstoffen (die waren immers nodig voor de Duitse oorlogsproductie) werd het geld gemaakt van zink (oorlogsgeld of  noodgeld). Er was nog een andere rede waarom het vertrouwde geld moest worden vervangen door het noodgeld, de Duitsers waren niet blij met de beeltenis van Wilhelmina op het bestaande geld omdat dit stond voor verzet tegen de bezetter.

 

Persoonlijke documenten

PersoonsbewijsPersoonsbewijsIn november 1940 werd het persoonsbewijs ingevoerd voor alle mensen van 15 jaar en ouder, medio april 1941 was de bevolking voorzien van  een PB. Op last van zware straffen was een ieder verplicht om zijn persoonsbewijs bij zich te dragen. Toen men de bevolking had geregistreerd kon men op grote schaal groepen mensen gaan onderdrukken en discrimineren. De Duitsers uitleg was; "een instrument om de illegaliteit aan te pakken". 

VrijedoortochtAusweisDe bezetter had de bevolking een hele reeks van maatregelen en beperkingen opgelegd, een voorbeeld daarvan was het instellen van een "avondklok". De burgers die zich tijdens de avondklok op straat bevond moest dit kunnen verklaren met  behulp van zijn "AUSWIJS", lukte dit niet dan werd men opgepakt en verhoort door het  plaatselijke gezag. Tijdens de bezetting was Nederland een politiestaat waar het beleid was gebaseerd op terreur, de vrijheid van meningsuiting, geloof, pers enz. enz. werd geschrapt en alles werd geregistreerd en gecontroleerd door de bezetter . 

Verzet

Wervelwind 14 sept 1943Wervelwind 13 augustus 1943Tijdens de bezettingsjaren draaide de Duitse propaganda op volle toeren waardoor de bevolking werd misleid met informatie die eenzijdig was en niet volledig. De bestaande pers stond onder censuur van de Duitsers net zoals de overige media. Het verzet en de vrije geallieerde landen probeerde de bevolking zo goed en zo kwaad het kon te bereiken met objectieve informatie. Zo ontstonden er ondergrondse drukkerijen waar de "illegale pers" nieuwsbrieven en bulletins drukten zoals (de voorloper van) Het Parool, De Waarheid, Trouw, Vrij Nederland, Je Maintiendrai en De Geus (de namen spreken voor zichzelf). Ook de Nederlandse regering -die tijdens de bezetting samen met het koningshuis in Engeland zat- liet boekjes (o.a. De Wervelwind) en leaflets drukken. Voor de verspreiding van dit drukwerk werd gebruik gemaakt van de R.A.F. die met bommenwerpers boven bezet gebied de leaflets afwierp.

Ook net na de oorlog verscheen er nog "oorlogslektuur".

Gek en wijs tijdens Seyss
Gek en wijs tijdens Seyss Gek en wijs tijdens Seyss Gek en wijs tijdens Seyss
Gek en wijs tijdens Seyss Gek en wijs tijdens Seyss Gek en wijs tijdens Seyss
Gek en wijs tijdens Seyss Gek en wijs tijdens Seyss

Noot: Omwille van de privacy zijn alle persoonlijke gegevens verwijderd.

Home, Oorlogsmuseum Hank


 Terug naar boven