De hondenman
Turkije
Als je ons dorp binnenrijdt vanaf de provinciale weg tussen Neveshir en Ürgüp
passeer je eerst een aantal nieuw gebouwde huizen van soms drie verdiepingen hoog met
grote balkons die rondom het hele huis lopen. Dan passeer je het kerkhof en aan de
rechterkant de school. Na die plek beginnen de huizen ouder te worden totdat je belandt op
het pleintje waar zich drie, nee nu zelfs vier theehuizen bevinden. Vanaf dat plein
kronkelen zich verschillende weggetjes het nog oudere gedeelte van ons dorp in. Sommigen
omhoog en sommigen omlaag. Om ons huis te bereiken moet je omlaag, en kleine stukjes van
dat weggetje zijn behoorlijk steil. We doen dat ook bijna altijd lopend. Met de auto duurt
het langer, en omdat het weggetje smal is, en zo steil, en omdat er regelmatig
aardappelzakken op liggen waar we maar met veel moeilijk gemanoeuvreer langs komen. Ons
huis ligt in het oudste gedeelte van het dorp dat zich vastklampt aan de valei wand. Maar
het weggetje houdt niet op bij ons huis. Het zakt nog een stuk verder naar beneden en aan
het eind ervan ligt een opgeknapt oud huis van mensen uit Ankara. We kunnen dat huis vanaf
ons terras niet meer zien, het ligt en te laag en te ver, en verscholen achter andere oude
ingestorte huizen.
In de huizen rondom ons huis wonen eigenlijk geen oorspronkelijke bewoners meer. De
laatsten vertrokken deze winter. De haç (spreek uit: Hadj = iemand die naar Mekka geweest
is.) met zijn vrouw. Hij door te overlijden aan een hartkwaal waaraan hij zich niet meer
wilde laten opereren, hij was vijfenzeventig en naar Mekka geweest, en zij doordat haar
dochter haar daarna meenam naar haar huis in de grote stad. Dat vond ze verschrikkelijk.
Ze verloor niet alleen haar man maar ook het huis dat ze met zoveel zichtbare liefde
koosde. Haar terras straalde bloemenpracht in de zomer. We genoten daar volop van.
Drie van de oude vaak tot ruïne vervallen huizen rondom ons huis zijn opgeknapt,
vaak spectaculair, met luxe badkamers, meerdere moderne keukens en Turkse zithoekjes op
prachtige tapijten met magisch verlichting, uitgekiend verborgen in ‘geheime’
nissen, verscholen in onderaardse ‘sprookjes uit een nacht’ grotten. Maar de
rest is nu leeg. Ze wachten op een koper of worden ooit weer opgeknapt zodat over tien
misschien twintig jaar deze kant van het dorp bestaat uit vakantie bungalows met antieke
allure. Loop je het pad af langs de oude verstilde ruines dan moet je goed opletten
niet in een of ander gat te vallen van een ingestorte onderaardse grot.
En je moet niet verbaasd zijn opeens een koppel honden tegen te komen. Dat is normaal
in dit soort landen, groepen verwilderde honden. Maar de honden die verderop loslopen zijn
niet verwilderd, ze zijn wel bang. Ze hebben een baas, de hondenman. De hondenman woont
als enige oorspronkelijke dorpsbewoner moederziel alleen in dat stukje verlaten spookdorp.
Hij leeft op uiterst primitieve wijze in een half ingestorte woning waar nog enkele kamers
overeind staan. Om zeven uur s’ochtends scharrelt hij naar boven en hoor ik hem
beneden langs onze slaapkamer lopen. Meestal alleen, de honden liepen vroeger vaak met hem
mee maar het lijkt erop dat hij ze nu thuis laat.
Als hij langs loopt gromt hij zelf. Dat heeft niets met zijn honden te maken. Ook al
slaapt hij tussen ze in om zo s’winters warm te blijven, zijn gegrom komt omdat hij
lijdt aan het syndroom van de la Tourette. Een vervelende ziekte die hem isoleert van de
rest van het dorp. Wat het wonen betreft.
De dorpelingen houden hem in leven, komen geregeld een kijkje nemen in zijn huis,
houden het schoon en zorgen dat hij niet verhongert. Hij zit de hele dag in een van de
theehuizen op het plein. Daar kijkt ie voor zich uit, gromt en praat hardop met zichzelf.
Niemand kijkt op of om. En s’avonds loopt ie weer terug langs ons huis naar zijn
huis. In het begin moest ik aan hem wennen maar nu hoort ie bij het dorpsgeluid.
Vertrouwde geluiden die de stilte even doorbreken.
Vijf keer per dag de moskee en twee keer per dag de hondenman.
*De
hondenman woont in een huis achter de tweede telefoonpaal.
*Het
huis met het dakterras met plantjes was van de Haç en zijn vrouw die elke zomer dat
terras omtoverde in een bloemenparkje. Het staat te koop.
*Het
huis rechts daarnaast, met de dichte luiken, is van een architect uit Ankara die er om de
zoveel tijd een weekendje uitpuft met veel drank en nog meer melancholieke muziek: hij is
gescheiden.
De
video ‘still’ is vanaf ons terras genomen, afgelopen winter.