HOME

Leiden - Woerden

geopend voor reizigers: 1 juli 1879 (als proef)
gesloten voor reizigers: 15 mei 1935 (officieel)

De halte Waarder is als proef geopend op 1 juli 1879. Er werd vergunning gevraagd om de dienst te laten mogen uitvoeren door een vrouw. De halte werd gesloten op 15 mei 1934 (officieel op 15 mei 1935). Het perron lag aan de noordzijde van het spoor. In 1894 werd aan de noordzijde bij de overweg (huidige Molendijk) een abri gebouwd, met kaartverkoop.
Woning 2 a-b stond ten zuidoosten van de overweg en werd in 1934 afgebroken; de abri ging in mei 1936 tegen de vlakte. In 1907 werd nabij wachtpost 1 bij de halte een houten wachthuisje gemaakt.
Betekenis heeft de halte onder meer gehad voor boeren in de omgeving die vrijdags en zaterdags naar de markten in resp. Leiden en Utrecht gingen.
Meer over de halte Waarder op een extra pagina.

Stations en haltes (2)

Stations en haltes (3)

HOME

sein waarder
halte waarder omstreeks 1935
Stations en haltes (1)

Waarder (km 3,664) - Wdr

Lengte Leiden - Woerden: 32,3 km.
1878: aansluiting op de vrije baan van spoorlijn Utrecht - Rotterdam bij Woerden (km 17,400).
1889: aanleg derde spoor, aan noordzijde traject Gouda - Woerden, met aansluiting bij station Woerden.
(De stations Leiden en Woerden blijven hier buiten beschouwing. Zij behoren oorspronkelijk tot andere lijnen.)

Een tekening van de situatie in 1886. De dubbele wachterswoning staat aan de zuidzijde van het spoor
(Tek. verz. Kees van de Meene)
De 859 als trein 9942 passeert het voorsein van de brug over de Dubbele Wiericke. Het armsein stond op de plaats van de vroegere halte Waarder. Nieuwerbrug/Molendijk, 5 augustus 1979.
Voor zover bekend de enige foto van de halte Waarder, genomen uit het het zuiden. De foto is gemaakt tussen einde 1933 (toen de overweg onbewaakt werd) en mei 1936 (afbraak van de wachtruimte). De foto, uit een particuliere collectie, is met toestemming overgenomen uit het boek '900 jaar Waarder'.

Bodegraven (km 9,244) - Bdg

geopend voor reizigers: 15 oktober 1878
geopend voor goederen: 1 december 1878
gesloten voor goederen: 1 juni 1970

Het eerste stationsgebouw was van het type dat ook in Hazerswoude/Koudekerk en Zwammerdam is gebouwd. De naam van de architect is onbekend. Vlak na de opening begon het gebouw al te verzakken. De situatie werd zo ernstig dat de stationschef in 1893 een veiliger heenkomen moest zoeken en dat spoor 1 alleen nog bij kruisingen bereden mocht worden. In 1894 moest het gebouw worden afgebroken. Het werd vervangen door een groter gebouw, geopend op 1 november 1894. De architect is onbekend. Het toiletgebouw bleef gehandhaafd. De muren van het stationsgebouw werden in 1904 van pleisterwerk voorzien. Tijdens de bouw werd een houten noodgebouw geplaatst, dat in 1896 bij de uitbreiding van het station Woerden als wachtkamer eerste en tweede klas in dienst kwam.
Een abri werd geplaatst in 1888 op het tweede perron. De goederenloods werd in 1896 van de oost- naar de westzijde van het hoofdgebouw overgebracht. In 1903 werd een nieuwe houten loods gemaakt.

bdg 1
De enige foto die bekend is van het eerste stationsgebouw in Bodegraven: de westzijde is ernstig verzakt. (Foto RHC Rijnstreek en Lopikerwaard)
bdg1 tek
Het verloop van de verzakkingen in Bodegraven werd nauwkeurig met een potlood aangegeven op de bouwtekening. (Tekening archief NS)
brand bdg2
Het tweede gebouw was ook geen lang leven beschoren: in de nacht van 4 op 5 september 1911 brandde het af. De oorzaak van de brand is nooit achterhaald. (Foto verz. C. Karssen)

In de nacht van 4 op 5 september 1911 werd het tweede stationsgebouw grotendeels door brand verwoest. In 1914 kwam een nieuw station gereed. Het meest opvallende element is het trappenhuis naar de woning in de vorm van een toren, aan de noordoostzijde van het gebouw. Hiermee doet het denken aan stations als Woerden (architect W. de Jong, gereed 1913), Weert (G.W. van Heukelom, 1913) en Deventer (H. Menalda van Schouwenburg, 1914). Het is niet bekend welke architect Bodegraven III heeft ontworpen. Ongewoon aan het gebouw is dat de hal aan de voorzijde via drie afzonderlijke deuren met stenen trappen is te bereiken. Pas bij de verbouwing in 1970 kwam er een bordes met een centrale entree.
Op 12 november 2004 was het loket voor het laatst geopend. Na twee jaar leegstand werd de begane grond van het stationsgebouw in het najaar van 2006 verbouwd tot een Kookstation. Medio januari 2007 werden de eerste gasten ontvangen.

bdg1937

Het retiradegebouwtje (toiletten) aan de oostzijde van het hoofdgebouw is in 1897 beschadigd geraakt bij een ongeluk met een goederenwagen die door het stootjuk werd geduwd. Omstreeks 1942 werd het vernieuwd en in augustus 1978 afgebroken.
De stenen stukgoedloods is omstreeks 1938 gebouwd op de plaats van de houten loods. Deze was het laatst als fietsenstalling in gebruik en werd in december 1996 gesloopt. Hier staat nu het politiebureau.
De los- en laadplaats werd bij de aanleg gemaakt aan de oostzijde van het emplacment. In 1903 werd aan de westzijde daarvan eveneens een losspoor gemaakt. In 1925 werd een tweede langer spoor aangelegd, dat ten westen van de Oud Bodegraafseweg aansloot. Het spoor uit 1903 werd eveneens tot voorbij de overweg doorgetrokken, maar in 1937 opgebroken. Na de sluiting voor goederenvervoer per 1 juni 1970, zijn in november 1972 alle los- en laadsporen opgebroken.
De perrons langs de sporen 1 en 2 zijn omstreeks 1968 verlengd. Dit gebeurde andermaal bij de vernieuwing van de perrons in 1990. De perronrand van natuursteen van spoor 1 uit 1878 is toen weggehaald. In februari/maart 2004 werden beide perrons met ruim 25 meter verlengd, waarbij de voetgangersoverweg en seinen zijn verplaatst.

Een greep uit andere aanpassingen:

Op 17 mei 1882 werd een stoomtramlijn naar Gouda geopend. Deze kruiste de lijn Leiden - Woerden bij de overweg aan de oostzijde van het station.
Op de Emmakade (rechts) en bij de tramloods (links) trekt de fotograaf de aandacht van mens
en dier.

(Prentbriefkaarten verz. L. Bianchi)
goudseweg 1910

Per tram naar Gouda

De tramrails langs de straatweg naar Gouda in 1910, gezien uit het noorden. De spoorbreedte was 750 mm.
Op de achtergrond de spoorbrug over de Goudse Vaart, die omstreeks 1922 is vervangen door een dam.
De iets hoger liggende tramrails werden bij de spoorrails onder-broken; de tramwielen sprongen er als het ware overheen, waar-door een dure railkruising niet nodig was. Als paardentram werd de verbinding opgeheven op 16 oktober 1917.
Na de brand in 1911 kreeg Bodegraven zijn huidige stationsgebouw, met een in die tijd in de mode zijnde toren. Op deze prentbriefkaart uit de jaren dertig, uit de verzameling van L. Bianchi, is feestverlichting te zien. Wat gevierd werd is niet bekend. Links een deel van het wc-gebouwtje ('retirade') uit 1878.
prent van wijk
Een blik uit het noordwesten, met rechts de houten goederenloods die aan het einde van de jaren dertig is vervangen door een stenen exemplaar. De dakkapel boven de hoofdingang zorgde voor daglicht in het stationskantoor.
sloop loods bdg
De stukgoedloods uit 1938, die het laatst in gebruik was als fietsenstalling, ging in december 1996 tegen de vlakte. Het politiebureau dat op deze plaats is gebouwd werd in de winter van 2004/2005 met een verdieping uitgebreid..
Een ingekleurde prentbriefkaart van het tweede station in Bodegraven, met een van de kleine stoomlocomotieven die de stoptreinen reden. Het spoor aan de westelijke losweg ligt nog naast spoor 1. De foto is gemaakt tussen 1904 en 1911. (Verz. L. Bianchi)
Veel meer gegevens over deze tramlijn zijn te vinden in een boekje van de Bodegraafse railhobbyist W.J. Kusee. Het is verschenen in september 2003. De titel: Tramlijn Gouda - Bodegraven, stoomtram, paardentram of bokkenwagen?
Zoals op zoveel kleinere stations, is ook in Bodegraven het loket definitief gesloten. Op 12 november 2004 werd dit enkeltje naar Schiphol als allerlaatste kaartje aan het loket verkocht, inclusief 50 cent 'transactiekosten'. Bij de automaat werd dit bedrag uitgespaard, dus het was niet zo vreemd dat de klandizie sterk was teruggelopen. De begane grond is verbouwd tot een kookschool; het bovengedeelte wordt nog bewoond.
loket bdg
'Verschrikkelijk' vond dit echt-paar het nieuws dat het loket zou sluiten.
groepsfoto bodegraven
Uit de verzameling van Gijs van Vreedendaal komt deze bijzondere foto van het tweede stationsgebouw, met poserend personeel van de Staatsspoorwegen. Voor de goederentrein in de richting Woerden staat een locomotief van de SS-serie 301-479.
oostelijke los- en laadplaats bdg
De oostelijke los- en laadplaats in Bodegraven op 29 april 1961 met van links naar rechts: de loods van de firma Koster, het postje voor de overwegwachter bij de Goudseweg, dienstwoning
5 a-b (afgebroken omstreeks 1963), de uitrijseinen voor de richting Utrecht (met voor spoor 2 een snelheidsbperking tot 40 km/u) en de oude woningen aan de Emmakade en de Goudseweg.
(Foto Roef Ankersmit)

Spoorlijn Leiden - Woerden


 

Stations en haltes (2)
* Zwammerdam
* Alphen a/d Rijn

Stations en haltes (3)
* Hazerswoude-Koudekerk
* Zoeterwoude
* Leiden Lammenschans
* Leiden Wittepoort